Blogg - 9. febrúar 2016

Gætum okkar á viðhengjunum

Rétt notendahegðun er ávallt mikilvægasta öryggisvörnin.

Ein skæðasta útgáfan af svokölluðum spilliforritum sem er notuð af glæpamönnum til að kúga fé úr einstaklingum og fyrirtækjum er hugbúnaður sem er sambærilegum hinum fræga CryptoLocker trjójuhesti. 

Dreift með neti sýktra tölva og tölvupósti

Hugbúnaður á borð við CryptoLocker er tiltölulega nýtt fyrirbæri, samkvæmt Wikipedia kom uppprunalega forritið sem var kallaður þessu nafni á sjónarsviðið í september 2013 og er rakinn til Austur Evrópu. CryptoLocker var dreift með tölvupósti og neti af sýktum tölvum sem mynda svokallað botnet en það er heiti yfir tölvur (og símtæki) sem nýttar eru af óprúttnum aðilum til að dreifa spilliforritum og gera álagsárásir (DdoS árásir). Ástandið í tölvuöryggismálum er raunar þannig að sérfræðingar í tölvuöryggismálum gera ráð fyrir því að allar tölvur og símar sem tengjast upplýsingakerfum séu sýktar af einhverri óværu.

Bellibrögðum beitt

CryptoLocker trjójuhestar herja fyrst og fremst á tölvur með Windows stýrikerfi. Þeim er oftast drefit með tölvupósti og stundum með samfélagsmiðlum eins og til dæmis Facebook. Póstur eða skilaboð eru látin líta út fyrir að komi frá traustu fyrirtæki eða trúverðugum einstaklingi. Til dæmis er klassískt bragð að láta pósta líta út fyrir koma frá flutningafyrirtækjum á borð við DHL eða FedEx.

Með póstinum er viðhengi sem móttakandinn er hvattur til að smella á og opna og látið er líta út fyrir að skjal sé til dæmis PDF skjal með mikilvægum upplýsingum. Í raun og veru er um að ræða forrit sem dulkóðar ákveðnar tegundir af skrám í viðkomandi tölvu og þá helst þau sem eru líklegt til að innihalda dýrmæt gögn eins og til dæmis AutoCad skrár, Microsoft Office skjöl, ljósmyndir og fleira í þeim dúr. 

Öflug dulkóðun

Dulkóðunin sem er notuð er afar öflug, allt að 2048 bita kóðun og er sjálfsagt nær ómögulegt að losna við hana. Notandinn fær svo skilaboð um að hann þurfi að greiða lausnagjald með Bitcoin eða MoneyPak innan tiltekins tíma vilji hann endurheimta gögnin sín. Þeir sem greiða lausnagjaldið hafa þó enga tryggingu fyrir því að þeir fái gögnin sín aftur. Það er því mikilvægt að fyrirtæki hugi enn betur að gagnaafritun og varðveislu gagna en áður.

Vígbúnaðarkaupphlaup í netheimum heldur áfram

Sumarið 2014 gerðu bandarísk yfirvöld, Interpol og öryggisfyrirtæki atlögu að þeim aðilum sem dreifðu CryptoLocker en því miður er ógnin af hugbúnaði á borð við CryptoLocker enn til staðar og fer ekkert dvínandi nema síður sé. Í dag eru til ótal margar gerðir af spillihugbúnaði af þessu tagi og er hann með samheitið "Ransomware" - sem sagt hugbúnaður sem gengur út á að kúga fé út úr notendum og fyrirtækjum. Sannkallað vígbúnaðarkaupphlaup stendur yfir á milli þeirra sem reyna að stöðva óværuna og þeirra glæpamanna sem vilja hagnast mikið á glæpastarfsemi af þessum tagi. Það er til mikils að vinna fyrir alþjóðlega glæpamenn, því hefur verið haldið fram að upprunalegi CryptoLocker trjójuhesturinn hafi skilað um þremur milljónum dollara í lausnagjald. 

Hvernig geta fyrirtæki og notendur lágmarkað áhættu sína?

Fyrirtæki og notendur hjá þeim geta gert margt til að lágmarka áhættu sína. Mikilvægt að hafa eftirfarandi í lagi:

  • Tölvur og hugbúnaður uppfærður
  • Nota þekkta vírusavörn.
  • Hafa eldveggina hjá fyrirtækinu í lagi
  • Vera með afritun á mikilvægum gögnum

Besta öryggisvörnin er þó að notendur fari afar varlega þegar þeir opna viðhengi eða svara skilaboðum á samfélagsmiðlum. Það er góð regla að hlaða hvorki niður né opna viðhengi þar sem er minnsti vafi leikur á því að skjalið sé öruggt. Athugaðu eftirfarandi þegar þú færð póst eða skilaboð með viðhengi:

  • Er sendandinn einhver sem þú þekkir?
  • Er pósturinn skrifaður á bjöguðu máli?
  • Er viðhengið nokkuð með skráarendinguna .ZIP eða .RAR? 
  • Áttu von á pósti með viðhengi frá viðkomandi?

Ef þú ert í vafa um að viðhengi séu í lagi eða frá réttum aðila skaltu hafa samband við viðkomandi ef þú hefur tök á og fá staðfest að pósturinn og viðhengið hafi verið sent af viðkomandi. Rétt notendahegðun er ávallt mikilvægasta öryggisvörnin.

Fleiri fréttir

Blogg
19.10.2026
Það var þétt setinn salur, kaffilykt í loftinu og góð stemning á árlegum dótadegi Advania á Akureyri. Þema ársins var skýrt: gervigreind er hætt að vera eitthvað sem gerist úti í skýi og komin inn í búnaðinn sjálfan, alla leið niður í heyrnartólin.
Fréttir
15.10.2026
Í Öryggisoktóber bjóðum við upp á fjóra opna veffundi þar sem netöryggi á tímum gervigreindar er í fyrirrúmi.
Power Platform, Blogg
15.10.2026
Á Fjármálaráðstefnu sveitarfélaganna í ár var Advania með bás þar sem við kynntum Power Platform lausnir sem hjálpa sveitarfélögum að einfalda ferla, bæta þjónustu og nýta tíma starfsfólks betur.
F&O, Blogg
14.10.2026
Viðskiptalausnasvið Advania hélt morgunverðarfund þann 13. október 2026. Kynntar voru íslenskar sérlausnir fyrir Dynamics 365 Finance & Operations.
Blogg
12.10.2026
Fleiri bókanir og fleiri gestir eru góðar fréttir. En vöxtur skilar sér ekki alltaf í betri afkomu. Oft fylgir honum meiri handavinna og meira álag á starfsfólk, án þess að framlegðin eða upplifun gesta batni að sama skapi.
Blogg
12.10.2026
Í mörgum fyrirtækjum fer stór hluti markaðs- og sölukostnaðar í að ná til nýrra viðskiptavina. Það er skiljanlegt. Vöxtur er oft mældur í nýjum samningum, nýjum viðskiptum og nýjum tækifærum. Á sama tíma gleymist stundum að stærstu vaxtartækifærin liggja oft hjá þeim viðskiptavinum sem eru þegar í viðskiptum.
Fréttir
08.10.2026
Advania hefur hlotið verðlaunin Innovation Partner of the Year frá Omdia fyrir gervigreindarstefnu félagsins og þróun Advania ALT. Tilkynnt var um verðlaunin á Canalys Forum EMEA í Barcelona í dag.
Fréttir
03.10.2026
Mannauðsdagurinn fór fram í Hörpu föstudaginn 2. október og Advania var einn af stærstu samstarfsaðilum ráðstefnunnar eins og síðustu ár. Mannauðsdagurinn er orðinn einn stærsti vettvangur stjórnunar og mannauðsmála hér á landi, þar sem mannauðsfólk, stjórnendur og ráðgjafar úr öllu atvinnulífinu koma saman.
Blogg
01.10.2026
Það var mikið um að vera á Xperience 2026, árlegri ráðstefnu Genesys í Las Vegas í byrjun september, og nýjungarnar voru bæði margar og spennandi. Skilaboðin voru skýr: tilraunaskeiði gervigreindar í þjónustu er lokið og nú snýst allt um að láta gervigreind, fólk og kerfi vinna saman í takt.
Fréttir
30.09.2026
Errol Norlum hefur verið ráðinn framkvæmdastjóri gervigreindar (e. Chief AI Officer) hjá Advania samstæðunni og tekur sæti í framkvæmdastjórn samstæðunnar frá og með 1. október. Hlutverk hans er að samræma gervigreindarlausnir Advania þvert á öll markaðssvæði fyrirtækisins í Evrópu.
Blogg
30.09.2026
September er einstakur mánuður í mínum huga. Hann markar eins konar seinni meðbyr ársins.
Fréttir
29.09.2026
Mannauðslausnir Advania hafa bætt Teamtailor við vöruúrval sitt, nútímalegu ráðningarkerfi sem er nýtt á íslenskum markaði. Advania er viðurkenndur samstarfsaðili Teamtailor og lausnin verður kynnt gestum á Mannauðsdeginum í Hörpu, föstudaginn 2. október.
Viltu vita meira?

Tölum saman

Viltu vita meira? Sendu okkur fyrirspurn.