Blogg - 30. mars 2026

Svikaherferðir í tölvupóstum

Guðmundur Arnar Sigmarsson
netöryggis- og gagnaþróunarstjóri Advania

Undanfarnar vikur og mánuði höfum við hjá Advania orðið vör við mikinn fjölda svikapósta sem auknar póstvarnir okkar hafa verið að grípa. Um er að ræða svokallaðar  „Adversary in The Middle“ – eða AiTM árásir sem lýsa sér þannig að fórnarlömb eru blekkt og vísað inn á falskar síður sem eru sérstaklega hannaðar til að stela aðgangsupplýsingum.

Þessi tegund árása hefur verið plága undanfarna mánuði og því vert að fara nánar yfir málið. Skjaldarteymi Advania er boðið og búið að veita frekari ráðgjöf með þessa tegund ógna og hefur aukin póstvörn Skjaldar náð góðum árangri við að stöðva þessa svikapósta.

Hvernig virka þessi svik gagnvart mér?

1.      Þér berst tölvupóstur, t.d. frá traustum aðila, t.d. jon.jonsson@flugmenn.is, sem inniheldur svikult viðhengi eða hlekk

2.      Hefðbundnar póstsíur sjá ekkert athugavert við tölvupóstinn þar sem hann er að koma frá traustum aðila (@flugmenn.is)

3.      Í góðri trú smellir þú á svikula hlekkinn eða opnar viðhengi sem blekkir þig inn á falska innskráningarsíðu, oft í nafni Microsoft

4.      Þú skráir þig inn á síðuna, aftur í góðri trú, með þínum réttu aðgangsstýringum. Gefur upp notendanafn og lykilorð og staðfestir með því að nota tvöfalda auðkenningu

5.      Í raun varst þú að senda ógnaraðilanum á bakvið svikin allar upplýsingar sem hann þarf til að geta sjálfur auðkennt sig í þínu nafni inn í þitt raunverulega umhverfi. Þú hefur í raun ómeðvitað „afhent honum lyklana“ í góðri trú.

6.      Ógnaraðilinn tengir sig inn í þín kerfi með þínum aðgangslyklum og getur þar valdið ómældum skaða. Algengt er að hann sendi fleiri svikapósta með svikult viðhengi eða hlekk á þúsundir nýrra fórnarlamba í þínu nafni.

Þannig gengur þessi svikaherferð áfram og endurtekur sig og ógnaraðilar safna innskráningarupplýsingum fjölda fórnarlamba.

Þetta getur þú gert

Það er ýmislegt hægt að gera og aðgerðir sem hægt er að grípa í til að fyrirbyggja sem mest skaða af svona svikaherferðum

Rekstraraðilar upplýsingatæknikerfa:

  • Fræða starfsfólk um þessa ógn og áhættu
  • Fylgjast vel með „grunsamlegum“ tengingum inn í kerfin í nafni starfsmanna. T.d. ef tengingar eru að koma erlendis frá.
  • Meta að  innleiða „Phishing-Resistant“ MFA fjölþátta auðkenningu. (FIDO lyklar eða Windows Hellosem dæmi)
  • Skoða hvort hægt sé að loka á tengilotur (e. sessions) í nær rauntíma verði grunsamlegar breytingar á uppruna þeirra.
  • Innleiða auknar póstvarnir sem horfa lengra en hefðbundnar svikapóstavarnir, þar sem dýpri hegðunargreining fer fram.

Einstaklingar og möguleg fórnarlömb:

  • Beita heilbrigðri tortryggni gagnvart öllum hlekkjum og viðhengjum
  • Ef tölvupóstur vísar þér á einhverja vefsíðu þar sem þess er krafist er að þú sláir inn upplýsingar og/eða auðkennir þig er sérstök ástæða til að vera á varðbergi
  • Gott er að afrita slóðina sem þér er vísað á og spyrja hefðbundin gervigreindartól (Copilot, ChatGPT o.sv.frv.) hvort þau telji að síðan sé örugg.
  • Hringja í þann sem sendi þér tölvupóstinn til að staðfesta að hann hafi verið að senda þér viðhengi eða hlekk. Ef viðkomandi er þegar vásettur (e. compromised) þá er ekki hægt að senda þeim aðila tölvupóst.
  • Gervigreind er til dæmis fljót að sjá að login.rnicrosoftonline.com er að nota stafina „rn“ til að herma eftir „m“. Auðvelt er fyrir manneskjur að taka ekki eftir því en augljóst fyrir gervigreind.
  • Tilkynna rekstraraðilum ef minnsti grunur er um eitthvað vafasamt. Fínt að fylgja þeirri reglu að ef þú ert yfir höfuð að velta fyrir þér að tilkynna, þá átt þú að tilkynna.

Komi upp grunur um að þú hafir fallið fyrir svikum:

  • Leitið ráðgjafar til rekstraraðila
  • Endursetjið lykilorð og tveggja þátta auðkenningu
  • Skráið út allar tengingar ólíkra tækja við reikning ykkar (þetta er oftast hægt að gera með einum takka í öryggisstillingum kerfa)
  • Ef slíkt er mögulegt að þá rýna innskráningarsögu

Fleiri fréttir

Blogg
14.11.2012
Dagana 15. til 17. október hélt þýska fyrirtækið Software AG (SAG) sína árlegu ProcessWorld ráðstefnu í Orlando á Flórida.
Blogg
07.11.2012
Dagsdaglega hugsa fáir um varnaðarorð um notkun snjallsíma. En hver er hin raunverulega áhætta við notkun snjallsíma?
Blogg
26.10.2012
Í dag föstudaginn 26. október hefur Microsoft formlega markaðssetningu á Windows 8. Nýtt stýrikerfi Windows RT er komið út og einnig nýjar vélar sem hlotið hafa nafnið Microsoft Surface.
Blogg
17.10.2012
Íslensk fyrirtæki hafa í auknum mæli innleitt Agile og Scrum aðferðarfræði sem orðið hefur til þess að tíminn frá hugmynd að veruleika styttist verulega. En um hvað snýst þessi aðferðarfræði?
Blogg
10.10.2012
Símalausn Advania er skýþjónusta þar sem notendur fá þjónustuna með öruggum hætti í gegnum Internetið.
Blogg
04.10.2012
Fjárhags- og mannauðskerfi ríkisins byggir á Oracle E-Business Suite frá Oracle Corporation, sem er stærsta hugbúnaðarfyrirtæki veraldar þegar kemur að lausnum fyrir stórar og flóknar rekstrareiningar með dreifðan rekstur og miklar kröfur til upplýsingatækni.
Blogg
19.09.2012
PowerPivot er ókeypis greiningartól sem notað er sem viðbót við Excel. Tólið uppfyllir vel auknar kröfur um betri upplýsingagjöf og sjálfbærni þeirra sem þurfa að finna og miðla upplýsingum á sínum vinnustað.
Blogg
12.09.2012
Advania hélt sína árlegu Haustráðstefnu 7. september 2012 þar sem rúmlega 800 manns komu saman til að kynna sér nýjustu strauma og stefnur í upplýsingatækni.
Blogg
05.09.2012
Inna er skólastjórnunarkerfi. Nýjasta viðbótin við Innu er vefviðmót sem hentar notendum snjallsíma og spjaldtölva.
Blogg
30.08.2012
Með innleiðingu á prentrekstri Advania á að vera hægt að ná allt að 30% lækkun á heildarkostnaði við prentun.
Blogg
22.08.2012
Vanræksla á öryggi nettenginga getur komið fyrirtækjum í mikinn vanda. Í mörgum tilfellum hefur truflun á netsambandi aðeins takmörkuð áhrif en stundum veldur netsambandsleysi því að starfsemi stöðvast eða það hægist verulega á henni. Truflun eða rof á netsambandi getur þýtt töpuð viðskipti og glataðar tekjur. Hvað er til ráða?
Blogg
15.08.2012
Haustráðstefna Advania verður haldin föstudaginn 7. september á Hilton-hótelinu í Reykjavík. Í ár verða um 40 fyrirlestrar í boði á ráðstefnunni á 4 mismunandi þemalínum sparnaðar, hagnýtingar, fróðleiks og virkni. Liðlega helmingur fyrirlesara er erlendir sérfræðingar. Hátt í eitt þúsund gestir eru væntanlegir.
Viltu vita meira?

Tölum saman

Viltu vita meira? Sendu okkur fyrirspurn.